Lập trình AI: Hướng dẫn các bước học lập trình trí tuệ nhân tạo AI

Lập trình AI đang mở ra cho chúng ta những phát triển vượt bậc và tiềm năng vô tận. Trí tuệ nhân tạo trở thành cuộc đua hấp dẫn giữa những tập đoàn hàng đầu thế giới. Điều này có ảnh hưởng rất lớn đến tương lai của con người và sự thay đổi của thế giới. Bạn muốn bắt kịp xu thế mới của nhân loại? Vậy hãy bắt đầu với các bước học lập trình AI ngay!

Lịch sử trí tuệ nhân tạo AI 

Trí tuệ nhân tạo đã được ươm mầm từ rất lâu qua những máy tự động của Trung Quốc, Ai Cập hay Hy Lạp cổ đại. Người ta cho rằng các nhà triết học cổ đại đã từng có ý tưởng về một vật vô tri mô tả chính xác suy nghĩ của con người. Sự ra đời của lập trình AI được đánh dấu bởi John McCarthy trong 1956 ở Hội nghị The Dartmouth.

Bước ngoặt của công nghệ trí tuệ nhân tạo trong tin học xảy ra khi 25 năm trước Deep Blue do IBM lập trình đã chiến thắng cả Garry Kasparov – kiện tướng cờ vua thế giới. Sau đó người ta bắt đầu nghiên cứu phát triển AI từ các công cụ tìm kiếm trên Google đến trợ lý giọng nói của Amazon hay mới nhất là các smartphone thông minh với chức năng mở khoá bằng khuôn mặt.

trí tuệ nhân tạo là gì, công nghệ ai là gì

Lịch sử hình thành của trí tuệ nhân tạo (AI).

AI và Machine Learning   

AI và Machine Learning đều là những lĩnh vực nằm trong môn khoa học máy tính do đó chúng cũng khá khó để đưa ra định nghĩa tách biệt.

Trí tuệ nhân tạo là gì?

AI (Artificial Intelligence) hay trí tuệ nhân tạo là một thuật ngữ chỉ một ngành khoa học nghiên cứu việc phát triển trí tuệ của con người trên một hệ thống thông minh nào đó. Nói dễ hiểu hơn thì là con người tạo ra trí tuệ cho máy móc để máy móc có thể tư duy, học hỏi và xử lý như con người trên một quy mô lớn hơn và tốc độ nhanh hơn.

Machine Learning là gì? Tổng quan về machine learning

Machine learning được hiểu là một ngành khoa học nhằm nghiên cứu việc giúp máy tính có khả năng tự học hỏi như con người mà không cần phải lập trình cụ thể. Hiện nay Machine Learning đã được tạm chia làm 3 loại:

  • Supervised learning ( học hỏi có sự giám sát)
  • Unsupervised learning ( học hỏi mà không có sự giám sát nào cả)
  • Reinforcement learning (học tăng cường giúp củng cố kiến thức)

Tầm quan trọng của AI   

Hiện nay AI có mặt trong mọi lĩnh vực của cuộc sống hàng ngày. Đối với những lĩnh vực quan trọng hay những việc mà con người không thể thực hiện được thì AI đều có thể được sử dụng thay thế. 

Trí tuệ nhân tạo AI còn có thể giúp con người giải đáp những thắc mắc quan trọng và cần thiết một cách chính xác và nhanh chóng. Với lượng dữ liệu khổng lồ đang tồn tại trên thế giới thì AI đang là phương án tốt nhất để xử lý lượng thông tin này.

lập trình trí tuệ nhân tạo, lập trình trí thông minh nhân tạo

AI đóng vai trò quan trọng trong cuộc sống hiện đại.

Viễn cảnh AI hiện nay    

Trí tuệ nhân tạo đang hiện diện ngày càng nhiều trong các lĩnh vực khác nhau. Trong tương lai có thể hệ thống AI hoạt động nhanh và hiệu quả sẽ dần thay thế con người trong một số công việc. 

Đặc biệt là những công việc mang tính đặc thù mà con người hay mắc sai lầm hoặc dễ gặp nguy hiểm. Những tác động tích cực này sẽ khiến cho AI được ứng dụng ngày càng rộng rãi hơn và được cải tiến ngày càng tốt hơn.

Tính ứng dụng của AI  

Lập trình trí tuệ nhân tạo AI đang được thực hiện trên rất nhiều lĩnh vực khác nhau với ví dụ cụ thể như:

  • Trong giáo dục AI thay giáo viên đánh giá và giám sát các hoạt động của sinh viên. Đồng thời cũng có thể hỗ trợ sinh viên trong việc bổ sung kiến thức.
  • Trong kinh doanh, tự động hoá giúp cho các dịch vụ nhanh chóng và thuận tiện hơn.
  • Trong tài chính, AI có thể thu thập những thông tin cá nhân và phân tích để tư vấn tài chính phù hợp.

Thách thức cho AI    

Lập trình AI tuy đang phát triển tốt nhưng không phải không có những thách thức nhất định. Con người vốn có cảm tính và những cảm tính đó đôi khi sẽ dẫn đến những phán đoán có thể đúng hoặc sai. Cho nên AI có thể phân tích để đưa ra kết quả chính xác nhưng chưa hẳn đã là đúng và hợp lý. 

Trí tuệ thì có thể nhân tạo nhưng ý thức lại rất khó để có thể nhân tạo được. AI không cảm nhận được các cảm xúc như con người nên có thể “vô lương tâm” và thiếu ý chí. Con người cũng có nhiều lo ngại trước việc AI sẽ bị lợi dụng vào nhiều mục đích xấu cho nên việc phát triển AI ra sao và phát triển đến mức nào là thách thức lớn đối với cả nhân loại.

học ai cơ bản, nhập môn trí tuệ nhân tạo

AI đang đứng trước cả thuận lợi và thách thức.

So sánh lập trình hệ thống và lập trình AI 

Lập trình hệ thống và lập trình AI có khá nhiều điểm khác biệt. Ví dụ như chương trình của lập trình hệ thống được tạo bởi dữ liệu và thuật toán thì ở lập trình AI, các chương trình được tạo nên bởi tri thức và sự điều khiển. 

Hay với kết quả thì lập trình hệ thống yêu cầu độ chính xác tuyệt đối còn với lập trình AI kết quả có thể chính xác nhưng vẫn cho phép mắc lỗi. Những mặt liên quan đến định hướng, quá trình xử lý…của 2 kiểu lập trình đều rất khác nhau.

Lợi ích và rủi ro khi sử dụng AI 

Hoạt động của AI phụ thuộc hoàn toàn vào mục đích của người sử dụng. Nếu người sử dụng có mục đích tốt thì AI sẽ đem đến lợi ích cho xã hội còn không thì ngược lại. AI có thể sẽ cướp đi công việc của rất nhiều người nhưng cũng có thể giúp con người tránh khỏi nguy hiểm khi làm việc, giúp con người đỡ vất vả hơn với các công việc chân tay. 

AI không có cảm xúc nên dễ đưa ra quyết định lý tính một cách đúng đắn nhưng về mặt tình cảm AI có thể hoàn toàn sai và vô lý. Mặc dù AI có thể nghe lời con người nhưng đến một mức độ phát triển nào đấy biết đâu AI không còn phục vụ cho con người nữa. Nói tóm lại là lợi ích hay rủi ro đều phụ thuộc vào cách con người sử dụng và phát triển nó.

Một số nhầm lẫn về trí tuệ nhân tạo

Nhầm lẫn hay gặp nhất về trí tuệ nhân tạo là việc phân biệt AI và Machine Learning. Nếu muốn phân biệt được AI và Machine Learning thì chúng ta cần hiểu rõ bản chất của từng loại.  

Machine Learning được cung cấp dữ liệu để phân loại và xử lý, từ đó nó có thể đưa ra những phán đoán chính xác. Còn với AI đó là thứ luôn thay đổi bởi vì nó làm được những gì con người có thể làm được và thậm chí sẽ làm được những điều con người không thể.

 

trí tuệ nhân tạo trong tin học, ngôn ngữ lập trình trí tuệ nhân tạo

Machine Learning và AI không giống nhau.

 

5 ngôn ngữ lập trình tốt nhất dành cho phát triển AI    

Hiện nay để lập trình AI người ta thường sử dụng 5 loại ngôn ngữ chính

  • Python: Python là ngôn ngữ mạnh nhất trong lĩnh vực lập trình AI hiện nay. Ngôn ngữ này đơn giản và thích hợp với nhiều cấu trúc dữ liệu hay các thuật toán phức tạp nhất.
  • Java: Đây cũng là một lựa chọn tương đối phổ biến. Đặc điểm của Java là ngôn ngữ này có tính mở rộng rất cần thiết đối với lập trình AI.
  • Lisp: Lisp có khả năng tạo mẫu rất tốt và nó cũng hỗ trợ tuyệt vời đối với các ngôn ngữ ký hiệu. Do đó với các lập trình đòi hỏi nhiều cấu trúc ký hiệu thì đây là ngôn ngữ rất phù hợp.
  • Prolog: Prolog có tính khả dụng cao trong các hệ thống mang tính đối sánh. Ví dụ như nó có thể sử dụng rất phù hợp với các dự án liên quan đến lĩnh vực giám sát y tế.
  • C++: Ngôn ngữ lập trình này được đánh giá là nhanh nhất thế giới. Nếu cần rút ngắn thời gian thực hiện thì C++ là lựa chọn rất đúng đắn.
ngôn ngữ lập trình trí tuệ nhân tạo, ứng dụng trí tuệ nhân tạo

Có rất nhiều ngôn ngữ được sử dụng trong lập trình AI.

Các bước để bắt đầu học ngôn ngữ lập trình trí tuệ nhân tạo (AI)

Để bắt đầu quá trình học lập trình AI bạn có thể thực hiện theo các bước nhập môn trí tuệ nhân tạo sau:

1. Tìm hiểu về Python và SQL

Điều đầu tiên bạn cần học là lựa chọn một ngôn ngữ lập trình. Bạn phải tìm hiểu về các ngôn ngữ lập trình phổ biến chẳng hạn như Python để biết đâu là sự lựa chọn phù hợp nhất với bạn.

2. Học từ các khóa học trí tuệ nhân tạo

Bạn cũng nên tham khảo nhiều các khoá học hữu ích liên quan đến AI. Bạn không nhất thiết phải đến trường vì có rất nhiều khóa học ai cơ bản online thú vị như: Artificial Intelligence: Principles and Techniques from Stanford, CS405: ARTIFICIAL INTELLIGENCE, edx.org course on AI: hay MIT’s course on AI…

3. Tìm hiểu kiến thức về lý thuyết xác suất, thống kê và toán học

Các kiến thức về toán học sẽ giúp bạn rất nhiều về tư duy khi học lập trình AI. Một số thứ bạn nên tìm hiểu như  Bạn có thể tham khảo các liên kết dưới đây: Đại số tuyến tính, Lý thuyết xác suất và thống kê hay Optimization methods…

4. Đọc tài liệu trí tuệ nhân tạo

Đọc sách về ngôn ngữ lập trình trí tuệ nhân tạo cũng là một cách giúp bạn học lập trình AI hiệu quả. Có rất nhiều những cuốn sách và giáo trình trí tuệ nhân tạo quan trọng và bổ ích dành cho bạn như: Artificial Intelligence: A Modern Approach, của Stuart J. Russell và Peter Norvig hay The Quest for Artificial Intelligence của Nils J. Nilsson…

5. Thực hành

Điều cuối cùng nếu bạn muốn học lập trình AI là bạn cần phải thực hành. Kiến thức trong các giáo trình AI là điều rất quan trọng nhưng như vậy là chưa đủ. Bạn cần phải thực hành lập trình trí thông minh nhân tạo và ứng dụng trí tuệ nhân tạo nhiều hơn để hiểu rõ hơn và có những kinh nghiệm mà chỉ khi trải qua rồi bạn mới không phạm sai lầm lần nữa.

Xem ngay: List 14 ngôn ngữ lập trình cho trẻ em tốt nhất 2019!

Kết luận

Nói chung, dù bạn có nắm rõ khái niệm công nghệ AI là gì đi chăng nữa thì lập trình AI vẫn là con đường không hề dễ đi chút nào. Con đường này không chỉ đòi hỏi kiến thức, kĩ năng mà cả sự tỉnh táo của bạn với mọi lựa chọn của mình.

Bài viết này chỉ có thể hướng dẫn cho bạn những điều cơ bản nhất về lập trình AI. Bạn có thành công với nó hay không là tuỳ thuộc vào việc bạn sẽ nỗ lực và ứng dụng trí tuệ nhân tạo AI ra sao nữa. Chúc bạn thành công!